曾點言志

รู้ไหมว่าทำไมเรียนเก่งที่สุดในห้องกลับไม่มีความสุข? เซียมซีใบนี้เล่าเรื่องเจิ่งเตี้ยน (曾點) นักปราชญ์โบราณที่เมื่อขงจื่อถามว่าอยากทำอะไรในชีวิต เขาไม่ได้ตอบว่าอยากเป็นนายกรัฐมนตรีหรือนายพลใหญ่ เขาบอกว่าอยากใส่เสื้อผ้าใหม่ในวันฤดูใบไม้ผลิ พาเพื่อนห้าหกคนกับเด็กหกเจ็ดคนไปเที่ยวที่วูอี่ (舞雩) ร้องเพลงเดินกลับบ้านตอนเย็น ขงจื่อฟังจบแล้วบอกว่า "ข้าเห็นด้วยกับเจิ่งเตี้ยน" ทำไม? เพราะเขาเข้าใจแล้วว่าการเรียนรู้ที่ดีที่สุดมันไม่ใช่การบีบคั้นตัวเองจนแห้งเหี่ยว แต่เป็นการเรียนที่มีเพื่อน มีเสียงหัวเราะ มีจังหวะพัก

บทกลอนพูดถึงเสียงพิณที่ดังก้องยังคงอยู่ เสื้อผ้าฤดูใบไม้ผลิที่พึ่งเย็บเสร็จ นั่นคือภาพของคนที่พบจุดสมดุลแล้ว ไม่ใช่การบังคับตัวเองให้อ่านหนังสือจนตาแตก แต่เป็นการเรียนที่มีความสุข มีพื้นที่หายใจ

คุณกำลังเจออะไรแบบนี้อยู่รึเปล่า? ตอนนี้การเรียนของคุณเริ่มเข้าที่เข้าทางแล้ว ไม่เครียดแบบที่เคยเป็น กลุ่มเพื่อนที่อ่านหนังสือด้วยกันก็เริ่มเข้ากัน อาจจะมีรุ่นพี่หรือคนที่เก่งกว่ามาช่วยแนะแนวอีก การเรียนเริ่มไม่ใช่ภาระแต่เป็นเรื่องสนุกมากขึ้น คะแนนก็ดีขึ้นเรื่อยๆ โดยที่ไม่ต้องไปนั่งกดดันตัวเองจนป่วย

แต่ระวังนะ อย่าไปคิดว่าตอนนี้ผ่อนคลายได้แล้วจึงเลยเลื่อน สภาพแบบนี้มันเปราะง่าย ถ้าคุณเอาใจเข้าข้างตัวเองมากไป หยุดทำการบ้าน หยุดไปกลุ่มศึกษา บรรยากาศดีๆ นี้จะหายไปทันที เหมือนวงดนตรีที่พอใครสักคนไม่มาซ้อม ทั้งวงก็พังทลาย

ทำต่อไปแบบนี้แต่อย่าหยุด สร้างตารางเวลาที่มีช่วงพักผ่อนด้วย ไปเรียนกลุ่มแบบที่เคยทำ ถ้ามีโอกาสได้ช่วยเพื่อนที่เรียนไม่ทันก็ช่วย